Reumatische systeemziekten treffen gemiddeld vijf keer meer vrouwen dan mannen

UZ Leuven wil aandacht voor minder bekende vormen van reuma

Woensdag 12 oktober 2016 — Vrouwen hebben gemiddeld vijf keer meer kans op een reumatische systeemziekte dan een man. Een systeemziekte, een zeldzame vorm van reuma, is een auto-immune aandoening: het afweersysteem keert zich tegen het eigen lichaam en naast de spieren en gewrichten kunnen ook organen aangetast worden. Tijdens wereldreumadag op woensdag 12 oktober zet de dienst reumatologie van UZ Leuven alle vormen van reuma in de kijker.

Misvatting

In de volksmond wordt ‘reuma’ vaak gebruikt om pijn en stijfheid in gewrichten en spieren bij ouderen aan te duiden. Meestal denkt men bij de term enkel aan artritis, een vaak voorkomende vorm van ontstekingsreuma, of artrose. Maar reuma is meer dan dat: het is een verzamelnaam voor zo’n tweehonderd acute en chronische aandoeningen die ons bewegingsstelsel aantasten.

Zo verstaan we onder reuma onder meer de zeldzame en minder bekende systeemziekten. Dat zijn chronische auto-immune aandoeningen die zich over het hele lichaam kunnen manifesteren en dus, naast spieren en gewrichten, ook organen zoals huid, bloedvaten, nieren, lever, longen en hart kunnen aantasten.

Prof. dr. Ellen De Langhe, reumatoloog in UZ Leuven met een specialisatie in systeemziekten: “Als vrouw heb je gemiddeld vijf keer meer kans om een systeemziekte te krijgen dan als man. De reden daarvoor is nog niet volledig gekend, maar hormonale factoren lijken wel duidelijk een rol te spelen. Systeemziekten duiken meestal op tussen de leeftijd van 20 en 55 jaar. Het is dus een cliché dat ‘reuma’ enkel bij oudere mensen voorkomt en het alleen te maken heeft met verstijving en slijtage.”

Diagnose moeilijk

De eerste symptomen van systeemziekten zijn onder meer pijnlijke, gezwollen gewrichten, huidafwijkingen en het Raynaud-fenomeen, een wit-blauwe verkleuring van de vingers bij koude. Maar de verschillende systeemziekten kunnen zich bij iedereen anders presenteren. Professor De Langhe: “Ze kunnen zich als een kameleon gedragen in het begin, waardoor de diagnostiek vaak moeilijk is.”

Nochtans is een vroege diagnose belangrijk, want systeemziekten kunnen ernstig verlopen. Worden ze niet goed behandeld, dan kan er op termijn orgaanfalen optreden, met risico op overlijden tot gevolg. Behandeling en opvolging in een centrum met expertise is dan ook cruciaal, aldus professor De Langhe. “In ons ziekenhuis is er een intense samenwerking tussen de verschillende medische disciplines en is er ook een zorgprogramma voor systeemziekten uitgebouwd. Het is van belang dat huisartsen bij het vermoeden van een systeemziekte patiënten op korte termijn doorverwijzen.”

Infostand tijdens wereldreumadag

Educatie en meer aandacht voor deze zeldzame aandoeningen zijn van belang. De dienst reumatologie van UZ Leuven zet daarom op woensdag 12 oktober reuma een hele dag lang in de kijker. In campus Gasthuisberg kun je tijdens wereldreumadag je kennis over reuma testen, kun je zelf ervaren wat reuma met je doet en kun je luisteren naar getuigenissen van patiënten.

Meer info over systeemziekten

Er zijn verschillende soorten systeemziekten. Voorbeelden zijn systemische lupus, het syndroom van Sjögren, systeemsclerose, inflammatoire myositis en mixed connective tissue disease (MCTD). In ons land hebben gemiddeld 7.500 mensen een systeemziekte, waarvan het overgrote deel vrouwen.

Informatie voor de pers

De pers is welkom om langs te komen bij de infostand en een interview te doen met een van de medewerkers van de dienst reumatologie. 

  • Wanneer? Woensdag 12 oktober van 11.30 tot 15.30 uur
  • Waar? Platform in de ontvangsthal van campus Gasthuisberg, Herestraat 49, 3000 Leuven
prof. dr. Ellen De Langhe © UZ Leuven